Impliciete politiek

NSOB | Essay Impliciete politiek
Noord-Brabants erfgoed: een verhaal van stille sturing
Publicatiejaar
2021
Auteur(s)
Paul Frissen
Henk den Uijl
Martin Schulz
Mark van Twist
Thema's
Politiek en bestuur

Wat erfgoed is staat niet in de sterren geschreven.  Wat het is, is wat de provincie zegt dat het is. Daarmee is het bij uitstek politiek, preciezer nog: cultuurpolitiek. Deze politieke definitie is bepalend voor de wijze waarop de provincie sturing van het erfgoeddomein vormgeeft.  In Nederland is cultuurpolitiek echter een weinig gehanteerde term. Sterker nog, cultuurpolitiek is van oudsher een impliciete politiek. Dat heeft alles te maken met het Thorbecke adagium: ‘De regering is geen oordeelaar van wetenschap en kunst.’ Maar hoe wordt er eigenlijk sturing gegeven aan erfgoed, en op basis van welke perspectieven? Daar gaat dit essay over.

De beleidsafdelingen erfgoed in de meeste provincies zijn relatief klein ten opzichte van andere beleidsafdelingen. Ze hebben (soms spreekwoordelijk, soms letterlijk) het laatste en kleinste kamertje in de gang tot hun beschikking. De politieke onzichtbaarheid kan zich ook vertalen in ambtelijke onzichtbaarheid, en dat kan het lastig maken erfgoedbelangen op de voorgrond te krijgen. De ambtenaren bepalen voor een belangrijk deel het provinciale erfgoedbeleid, en zij hebben dus relatief veel beleidsruimte. Er is vaak sprake van politieke luwte, en dat leidt tot stille sturing: impliciete politiek. We analyseren verschillende sturingsinstrumenten die de provincie kan inzetten om sturing te geven aan het erfgoeddomein, en hebben daarbij speciale aandacht voor verschillende discoursen over wat de betekenis van erfgoed is in de samenleving.

 

Gerelateerde publicaties

Niets te zien

De amtelijke voorbereiding van een kabinetswisseling

De ambtelijke voorbereiding van een kabinetswisseling. Hoe vindt de wisseling van kabinet, in feite een wisseling van de macht, plaats? Hoe verloopt het ambtelijke proces dat daarbij hoort, wat doen ambtenaren om de kabinetswissel voor te bereiden en zo goed mogelijk te laten verlopen?

Thema's
Politiek en bestuur

Zorg door de staat

Gevolgen van gemeentelijke keuzes in de JGZ

In dit essay wordt kritisch stilgestaan bij de ontwikkelingen die het veld van de JGZ kenmerken. Ook komt de voorgestelde gemeentelijke inbesteding van de JGZ aan de orde en de daarbij te verwachten dynamiek.

Thema's
Politiek en bestuur

De crisis van het vertrouwen en het vertrouwen na de crisis

De risico’s van het vertrouwen op vertrouwen. In opdracht van het Ministerie van BZK geeft dit essay inzicht in de mogelijke rol van vertrouwen in overheidssturing. Enerzijds kan vertrouwen lucratief en productief zijn. Anderzijds is er weinig tot niets om op terug te vallen als er iets mis gaat met vertrouwen.

Thema's
Sturen in netwerken

Leven in niet vanzelfsprekende vrijheid

Met dit essay wordt beoogd bij te dragen aan het intern strategisch debat binnen het Nationaal Comité, maar ook aan het maatschappelijke debat over vrijheid en de viering daarvan.

Thema's
Strategie en toekomst

Ogen en oren, handen en tanden

Over de invoering van bestuurscommissies als verlengd lokaal bestuur in Amsterdam

Dit essay gaat het over de invoering van bestuurscommissies als verlengd lokaal bestuur in Amsterdam.