Ondermijningsbewustzijn

Ondermijningsbewustzijn voorpagina
Aandacht voor de keerzijde van kansen bij de ontwikkeling van regionale bedrijvigheid
Publicatiejaar
2021
Auteur(s)
Jorgen Schram
Jorren Scherpenisse
Mark van Twist
Myrthe van Delden

Wanneer er ergens investeringen worden gedaan, bijvoorbeeld door de aanleg van bedrijventerreinen maar ook vliegvelden, havens, winkelcentra of recreatieparken, zijn het niet alleen goedwillende ondernemers en burgers die hier baat bij hebben. Ook criminelen profiteren van de economische kansen die ontstaan. Dit roept voor de provincie Flevoland, maar breder ook andere partijen, de vraag op hoe ook aandacht te hebben voor deze ‘schaduwkant’ van het wenkend perspectief. In dit essay staan we stil bij die andere kant van ruimtelijke ontwikkeling, een van ondermijnende criminaliteit en de uitdagingen en bedreigingen die op dat vlak zich aandienen wanneer het gaat om regionale bedrijvigheid.

Concreet krijgt die aandacht vorm in een ondermijningsparagraaf als onderdeel van de Regio Deal Noordelijk Flevoland. Samen met gemeenten en andere partijen ontwerpt de provincie Flevoland een checklist om de nieuw aan te leggen bedrijventerreinen ‘ondermijningsproof’ te maken: al bij het ontwerp van de bedrijventerreinen worden maatregelen genomen om mogelijke ondermijning in de toekomst tegen te gaan. Een interessante keuze, omdat het kan worden beschouwd als een bewuste interventie om voorbij te komen aan de tragiek van goede bedoelingen. Echter, wanneer het verkeerd gebruikt wordt, kan het ook juist een averechts effect hebben. Dan is de checklist niet het instrument dat helpt om ondermijning tegen te gaan, maar het in de hand werkt doordat het blinde vlekken veroorzaakt en de suggestie kan wekken dat daarmee alle risico’s zijn afge­dekt en (kritisch) gesprek erover in de kiem smoort.

Het is daarom interessant en relevant om stil te staan bij het achterliggende idee om een checklist voor ‘ondermijningsproof’ bedrijventerreinen te ontwerpen en de functie die de checklist heeft. Hoewel steevast de checklist voor ‘ondermijningsproof’ bedrijventerreinen als eindpunt wordt gezien én genoemd, is van meet af aan het uiteindelijke doel van de onder­mijningsparagraaf om breder aandacht te ontwikkelen voor de keerzijde van kansen bij regionale bedrijvigheid: een zeker ondermijningsbewustzijn.

Gerelateerde publicaties

Van voortgang boeken naar bestemming kiezen 

Strategisch kiezen om de decentralisaties te realiseren

De decentralisatie van de jeugdzorg is voor gemeenten een omvangrijke en complexe opgave. De vraag die nu opkomt is of en hoe de deadline van 1 januari 2015 nog kan worden behaald? Over die vraag gaat dit essay.

Thema's
Strategie en toekomst

(N)iets doen is hard werken

Investeren in netwerken

De NSOB heeft in opdracht van de gemeente Bergen op Zoom onderzoek gedaan naar overheidsparticipatie. In lokale netwerken waar de overheid aan anderen ruimte laat en van hen verwacht dat ze verantwoordelijkheid nemen, ligt de uitdaging niet zozeer in het opstarten of uitlokken van initiatief, maar in het vermogen om even niets te doen.

Thema's
Sturen in netwerken

Permanentie van tijdelijkheid

Strategische reflecties over de bestuurlijke betekenis van evenementen

Nederlandse steden en regio’s investeren fors in het organiseren en ‘binnenhalen’ van tal van grote en kleine evenementen. Dit essay reflecteert vanuit een bestuurskundige invalshoek op de betekenis van evenementen en adresseert de dilemma’s rond het benutten van evenementen als interventies in dynamiek, in plaats van als eenmalige hoogtepunten in de tijd.

Thema's
Strategie en toekomst

Vormgeven aan verantwoording

Publieke verantwoording in de Jeugdhulp: een handboek voor praktisch houvast

Met de decentralisaties in de jeugdhulp per 1 januari 2015 werken steeds meer gemeenten samen met andere partijen. Deze andere manier van werken zorgt ook voor een steeds groter wordend ‘grijs gebied’ waarin niet duidelijk is wie, wanneer en waarover verantwoordelijk is en verantwoording moet afleggen. Dit handboek laat zien wat alternatieve vormen van verantwoording zijn en welke verschillende

Thema's
Toezicht en naleving

Speltechnieken in beleid

Verkenning van gamification in de woningmarkt

De toepassing van speltechnieken in een niet-gesimuleerde context - gamificiation - kan in potentie een meerwaarde vormen voor het sturingsrepertoire van de overheid. Er zijn steeds meer voorbeelden bekend van toepassingen van gamification in de publieke sector, waarbij spelelementen worden ingezet om iets leuker of gemakkelijker te maken en ander gedrag te stimuleren. Maar op welke wijze kan dit

Thema's
Strategie en toekomst